De krapte heet monteur

UWV vroeg in het najaar van 2025 aan 3.551 werkgevers voor welk beroep vacatures binnen hun vestiging het moeilijkst te vervullen zijn. 27% noemde een technisch beroep: monteurs, lassers, frezers, draaiers, CNC-operators, timmerlieden, metselaars en engineers. Zorg en welzijn volgt met 13%, economisch-administratieve beroepen met 11%.

Het tekort wordt gewoonlijk per sector beschreven. Dit cijfer laat zien dat het in de eerste plaats een beroepenprobleem is. De monteur staat niet op de moeilijkste-lijst van een sector, maar van bijna alle sectoren tegelijk: werkgevers in de bouw, de industrie, vervoer en opslag, de detailhandel en de groothandel noemen elk monteurs als hun lastigste vacature.

In de bouw was 71% van de in de afgelopen 12 maanden ontstane vacatures volgens werkgevers moeilijk vervulbaar. Twee jaar eerder was dat 65%. De bouw is daarmee de enige sector waar het aandeel steeg. De industrie volgt met 53%, informatie en communicatie met 47%. Het gemiddelde over alle sectoren is 45%.

De vacaturegraad bevestigt dat beeld. In het vierde kwartaal van 2025 stonden in de bouw 7,0 vacatures open per 100 banen, in de specialistische zakelijke diensten, waar ingenieurs- en adviesbureaus onder vallen, 5,0 en in de ICT 4,8. Het cijfer voor de hele economie: 3,9. Ter vergelijking met hetzelfde kwartaal voor corona: eind 2019 stond de bouw op 4,8%, de specialistische diensten op 4,2% en de hele economie op 3,1%. De bouw en de specialistische diensten zitten dus nog altijd ruim boven het niveau van 2019.

Werkgevers met moeilijk vervulbare vacatures noemen in het najaar van 2025 vooral een gebrek aan reacties (87%). Daarna volgen kandidaten zonder de benodigde vaardigheden (64%), het specialistische karakter van het werk (62%) en onvoldoende vakkennis (59%). In de industrie zegt 62% van de werkgevers bovendien dat sollicitanten niet de juiste instelling hebben.

Daar komt de concurrentie bij. 59% van de werkgevers met wervingsproblemen zegt last te hebben van andere werkgevers die in dezelfde vijver vissen, in de bouw is dat 65%. Omdat hetzelfde technische beroep in vijf sectoren tegelijk bovenaan staat, is die vijver kleiner dan elke sector afzonderlijk denkt. UWV verwacht dat de personeelsvoorziening op langere termijn een uitdaging blijft bij veel technische beroepen, naast transportberoepen en beroepen in de gezondheidszorg.

Landelijk daalde het aandeel moeilijk vervulbare vacatures van 58% in 2022 via 53% in 2023 en 2024 naar 45% in 2025. Dat is terug op het niveau van voorjaar 2019.

Binnen techniek splitst het beeld. Softwareberoepen normaliseren: het aandeel ICT-werkgevers dat een personeelstekort als belemmering noemt, daalde volgens CBS van 53% in juli 2022 naar 29% in juli 2025, en in de informatie en communicatie verwacht 1 op de 5 werkgevers dat werven in 2026 makkelijker wordt. De fysieke techniek beweegt de andere kant op: de bouw steeg van 65% naar 71% moeilijk vervulbaar en 27% van de bouwwerkgevers verwacht dat het komend jaar nog moeilijker wordt.

Duitsland laat zien hoe een afkoelende markt er wel uitziet. De Duitse vacaturegraad stond in het vierde kwartaal van 2025 op 2,8% voor de hele economie, tegen 3,9% in Nederland. In de Duitse ICT was het 2,5%, tegen 4,8% in Nederland. In de Duitse industrie 1,8%, tegen 3,7% hier. Alleen de Duitse bouw houdt met 4,9% een verhoogde vacaturegraad, en ook die ligt ver onder de Nederlandse 7,0%. Belgie zit met 4,2% in de ICT dicht bij het Nederlandse niveau.

Het Nederlandse techniektekort is dus geen vaststaand Europees gegeven. Waar de Duitse vraag naar technisch personeel meebewoog met de conjunctuur, bleef de Nederlandse vraag vrijwel op peil.

• Wie een monteur, verspaner of engineer zoekt, concurreert niet binnen de eigen sector maar met minstens vier andere sectoren tegelijk.
• Het argument dat de arbeidsmarkt ruimer is geworden klopt landelijk, maar niet voor technische beroepen. Gebruik het sectorcijfer, niet het gemiddelde.
• In de bouw is de krapte in twee jaar niet gedaald maar gestegen, van 65% naar 71% moeilijk vervulbaar.
• Voor softwarefuncties is het beeld gedraaid: de vacaturegraad in de ICT halveerde bijna ten opzichte van de piek van begin 2022 (8,4% in het eerste kwartaal van 2022, 4,8% eind 2025).

De beroepen- en sectorcijfers over moeilijk vervulbare vacatures komen uit het UWV-werkgeversonderzoek van najaar 2025 (Daling moeilijk vervulbare vacatures, februari 2026). Veldwerk door Desan, 15 september tot en met 12 december 2025, netto respons 3.551 vestigingen, gewogen naar sector en grootteklasse. De landbouw en de arbeidsbemiddeling zijn buiten beschouwing gelaten. De cijfers meten de inschatting van werkgevers, geen objectieve vacatureduur.

De maatregelen en verwachtingen komen uit de parallelpublicatie van hetzelfde onderzoek (Krapte op de arbeidsmarkt: wat werkgevers doen om personeel te werven, februari 2026). Het ICT-belemmeringscijfer is afkomstig van CBS (conjunctuurenquete, juli 2022 en juli 2025), zoals aangehaald door UWV.

De vacaturegraden komen uit Eurostat-dataset jvs_q_nace2, niet seizoensgecorrigeerd, alle bedrijfsgroottes, opgehaald augustus 2026. Vergeleken zijn gelijke kwartalen (Q4 2019, Q4 2025) om seizoenseffecten uit te sluiten. Een vacaturegraad per beroep bestaat niet; de sector dient hier als benadering. Denemarken publiceert geen vacaturegraad en blijft buiten de vergelijking. Eurostat-data vallen onder CC BY 4.0, UWV-publicaties mogen worden overgenomen met bronvermelding.